Inloggen

De Schrijverstafel

Wie veel ziet kan veel vertellen. Dat geldt ook voor ons werk. Met onze schrijverstafel gaan we echter een stap verder. Wat wij zien en ontwikkelen in de praktijk schrijven we ook op. Maar dat doen we niet zonder er eerst de literatuur op na te slaan. Het doel van onze bijdragen aan de schrijverstafel is enerzijds reflectie en verdieping bieden en anderzijds inspirerende ideeën en praktijkvoorbeelden aanreiken.


Wilt u zelf een bijdrage leveren aan kennisverspreiding via onze schrijverstafel? Neem dan contact op met ons. U kunt vrij uit onze bijdragen citeren zolang u zich houdt aan het auteursrecht en de richtlijnen van de APA. Het is echter niet toegestaan zonder toestemming bijdragen te kopiëren of in scholing en training te gebruiken.

Posted door op in Organisatieontwikkeling

In schoolorganisaties is inspraak een groot goed. Leiding en medewerkers hebben elkaar immers nodig om samen vorm te geven aan de schoolcultuur. Maar wat wanneer de koers verlegd moet worden? Opeens spelen allerlei zaken op. En hoe dichter het proces op de identiteit komt, hoe moeizamer reflectie en leerprocessen verlopen. Herkenbaar?

Organisaties kennen verschillende fasen in de ontwikkeling. En leidinggevenden doen er verstandig aan deze fasen goed in het oog te houden.  Een spannende fase is wanneer de koers verlegd moet worden. Dat vraagt andere manieren van denken en handelen, iets wat meestal niet vanzelf gaat. Bestaande patronen zijn vaak zo ‘vanzelfsprekend’ dat het gedrag bijna routinematig kan worden. Nogal eens wordt vergeten dat deze ‘vanzelfsprekende’ patronen het veranderen van persoonlijk gedrag stevig kunnen belemmeren. Iedereen wordt eigenlijk geacht zich te voegen naar de bestaande cultuur en bijbehorende structuren. Dat geldt net zo goed voor leidinggevenden als werknemers.

Organisaties die de koers moeten verleggen stuiten in veel gevallen op bovengenoemde spanning. Daarom is het van belang bij koersveranderingen niet aan de oppervlakte te blijven. Het is de kunst gezamenlijk en individueel op zoek te gaan naar nieuw gedrag en dat ook te praktiseren.

Het proces wat hier plaats vindt, noemt Wierdsma (2012) de plek der moeite. Het gaat om de principiële vragen. Wat voor organisatie willen we zijn, hoe willen onze klanten ons zien en wat voor gedrag hoort daarbij? Geen gemakkelijke vragen, maar wel noodzakelijk om een veranderende of nieuwe koers uit te zetten.

Het principe van de plek der moeite is verhelderend. Zeker in schoolorganisaties, die vaak moeizaam veranderen, helpt het wanneer leidinggevenden de plek der moeite concreet maken en benoemen. Impliciete processen, die zich voltrekken in de hoofden van leraren worden zo expliciet.

...
©Bert Kalkman
Hits: 1751
Waardeer dit blogartikel:

Scholen zijn dynamische organisaties. Leerlingen brengen leven in de brouwerij, leraren komen en gaan. Politieke en bestuurlijke besluiten hebben soms grote impact op het beleid. Het valt niet mee om de continuïteit vast te houden. Iets wat leidinggevenden en leraren ook weten. Maar hoe toch koers te houden en het eigen karakter van de school profiel te geven? Dat betekent allereerst werken aan een duidelijk pedagogisch profiel met een herkenbare didactische en organisatorische praktijk. Didactiek en organisatie zijn immers de zichtbare uiting van de pedagogische doelstellingen. Hoe sterker het pedagogisch concept de didactiek en organisatie aanstuurt hoe groter de kans dat de school bestand is tegen de discontinue invloeden van buiten. Wie niet het gevoel wil krijgen telkens opnieuw te moeten beginnen doet er goed aan te investeren in de ontwikkeling van de school als professionele pedagogische leergemeenschap. Een principe dat het beste van twee werelden combineert: professionals vanuit een pedagogische basis laten werken aan het creëren van een leergemeenschap. De basis ligt in de betekenis van het begrip professie. Een woord dat vroeger gebruikt werd wanneer iemand met overtuiging toetrad tot een kloosterorde. Na eerst postulant en novice te zijn geweest, werd je na het afleggen van een belijdenis of gelofte écht lid van de gemeenschap. Dat betekende jezelf houden aan de regels van de orde. Regels die zorgen voor continuïteit. Voor de school betekent dit werken aan de pedagogische regels, deze samen delen en uitwerken, nieuwe mensen daar op in werken en elkaar continu scherp houden op de uitvoering ervan. Zo worden identiteit, pedagogiek, didactiek, onderwijsinhouden en organisatie met elkaar verbonden. Deze aanpak garandeert een continue schoolontwikkeling en stimuleert de leraren als professionals te leren. Dan zijn ze daarin voorbeeldig voor elkaar en voor de leerlingen. Het effect? Een lerende gemeenschap!

Hits: 2842
Waardeer dit blogartikel:

Posted door op in Organisatieontwikkeling

Zeven jaar geleden was een van onze partners in de provincie Utrecht op zoek naar een ander concept over leren. Er moest meer betrokkenheid bij de leerlingen komen en de leraren wilden inhoudelijk meer diepgang in hun onderwijs aanbrengen. In samenwerking met ons, is geleidelijk aan begonnen de praktijk van het onderwijs te veranderen. Inmiddels is het traditionele onderwijsprogramma, bestaande uit losse lessen, grotendeels getransformeerd naar een programma dat bestaat uit grote betekenisvolle gehelen. Zo is er meer rust en overzicht in het onderwijsprogramma gekomen. Ook het gedrag van de leraren ten opzicht van de leerlingen is veranderd. In plaats van de goede antwoorden te geven stellen leraren nu de goede vragen. Een grote verandering voor leraren en leerlingen. Zelfstandig leren denken noemen we dat. Het beroep op het lerend vermogen van de leerlingen werkt stimulerend op het klimaat binnen de school en heeft effect op de omgeving. Mooi is, dat een aantal kinderen die op andere scholen als 'thuiszitters' beschouwd werden op deze school een warm onthaal krijgen. En... ze gaan weer leren.
Dat doen de leraren ook. De leer- en werkcultuur die ze van leerlingen verwachten willen ze zelf ook in praktijk brengen. Daarom zijn we een traject gestart waarin het team zich wil ontwikkelen tot een professionele pedagogische leergemeenschap. Teach what you preach noemen we dat.

Hits: 2307
Waardeer dit blogartikel: